Lokale heffingen

Lokale heffingen

Terug naar navigatie - Lokale heffingen - Lokale heffingen

De lokale heffingen kunnen worden onderscheiden in belastingen en retributies.

Belastingen zijn verplichte betalingen waar geen rechtstreekse individuele tegenprestatie van de gemeente tegenover staat. De onroerende zaakbelastingen (OZB), afvalstoffenheffing, rioolheffing, toeristenbelasting en forensenbelasting vallen hieronder.

Retributies zijn betalingen die krachtens algemene regels worden gevorderd ter zake van een concrete door de gemeente bewezen dienst. Hierbij valt te denken aan leges, brandweerrechten en lijkbezorgingsrechten.

De lokale heffingen vormen een belangrijk onderdeel van de inkomsten van de gemeente. Van de lokale heffingen die bij de algemene dekkingsmiddelen horen is de OZB de belangrijkste. De OZB is 5,9% van de totale algemene dekkingsmiddelen. De andere belastingen die als algemeen dekkingsmiddel dienen zijn de toeristenbelasting en de forensenbelasting. Heffingen die ter dekking van specifieke kosten dienen zijn de afvalstoffenheffing en de rioolheffing.

Tarieven
2026 2027
Onroerende zaakbelastingen
OZB-eigenaren woningen naar percentage van de waarde 0,0816 0,0765
OZB-eigenaren niet-woningen naar percentage van de waarde 0,2103 0,2089
OZB-gebruikers niet-woningen naar percentage van de waarde 0,0983 0,0957
Forensenbelasting
-      Waarde tot € 50.000 321,00 328,00
-      Waarde van € 50.000 tot € 75.000 484,00 494,00
-      Waarde van € 75.000 tot € 130.000 649,00 663,00
-      Waarde van € 130.000 tot € 200.000 815,00 832,00
- Waarde van € 200.000 tot € 300.000 975,00 995,00
- Waarde van € 300.000 tot € 500.000 1.151,00 1.175,00
- Waarde meer dan € 500.000 1.318,00 1.346,00
Toeristenbelasting 1,55 1,55
Afvalstoffenheffing
-      Eenpersoonshuishouding 212,00 236,50
-      Meerpersoonshuishouding 282,50 315,00
Rioolheffing
- WOZ-waarde van € 0 tot € 15.000 0,00 0,00
- WOZ-waarde van € 15.000 tot € 50.000 53,00 55,00
- WOZ-waarde van € 50.000 tot € 100.000 118,00 123,00
- WOZ-waarde van € 100.000 tot € 150.000 149,00 156,00
- WOZ-waarde van € 150.000 tot € 250.000 160,00 167,00
- WOZ-waarde van € 250.000 tot € 400.000 168,00 176,00
- WOZ-waarde van € 400.000 tot € 600.000 194,00 203,00
- WOZ-waarde van € 600.000 tot € 800.000 213,00 223,00
- WOZ-waarde van € 800.000 tot € 1.000.000 256,00 268,00
- WOZ-waarde van € 1.000.000 tot € 2.000.000 433,00 457,00
- WOZ-waarde van € 2.000.000 tot € 3.000.000 2.652,00 2.771,00
- WOZ-waarde van € 3.000.000 tot € 5.000.000 5.306,00 5.545,00
- WOZ-waarde van € 5.000.000 tot € 10.000.000 6.589,00 6.886,00
- WOZ-waarde van € 10.000.000 tot € 25.000.000 8.800,00 9.196,00
- WOZ-waarde van € 25.000.000 tot € 50.000.000 13.047,00 13.634,00
- WOZ-waarde vanaf € 50.000.000 26.538,00 27.732,00
Geraamde inkomsten
2026* 2027**
OZB 5.410.000 5.624.000
Forensenbelasting 295.000 301.000
Toeristenbelasting 2.365.000 2.515.000
Afvalstoffenheffing 2.905.000 3.341.000
Rioolheffing 2.458.000 2.654.000
Leges omgevingsvergunning 932.000 951.000
Leges burgerzaken 446.000 487.000
Lijkbezorgingsrechten 104.000 106.000
Overige leges 19.000 20.000
* inclusief begrotingswijzigingen
** inclusief voorstellen begroting 2027

Beleid ten aanzien van de lokale heffingen

OZB
In het belastingjaar 2027 worden de onroerende zaakbelastingen geheven op basis van de WOZ-waarden die naar peildatum 1 januari 2026 worden vastgesteld. Uit voorlopige berekeningen blijkt dat de gemiddelde waarde van woningen is gestegen met 8%. De gemiddelde waarde van niet-woningen is gestegen met 2% ten opzichte van peildatum 1 januari 2025.

De OZB is een 'volumebelasting'. Dat betekent dat uitgangspunt voor de tariefberekening de gewenste opbrengst is. Voor de berekening van het tarief van de OZB 2027 gaan we uit van de OZB opbrengst 2026, inclusief 2,1% inflatiecorrectie en areaalontwikkeling. De totale opbrengst voor 2027 wordt geraamd op € 5.624.000. 

Bij de berekening van de nieuwe tarieven en de opbrengst moet rekening worden gehouden met de daarvoor geldende wettelijke kaders zoals aangegeven in de Gemeentewet.

Er bestaat een relatie tussen de OZB en de algemene uitkering uit het gemeentefonds. De Financiële Verhoudingswet regelt onder meer de verdeling van de algemene uitkering uit het gemeentefonds over de gemeenten. De algemene uitkering wordt over de gemeenten verdeeld met behulp van verdeelmaatstaven die verschillen in kosten weerspiegelen en verschillen in belastingcapaciteit. De belastingcapaciteit is een afgeleide van de waarde van onroerende zaken.

Het is de planning dat de aanslagen OZB 2027 met dagtekening 25 februari 2027 worden opgelegd.

Herwaardering naar waardepeildatum 1 januari 2026
De Wet WOZ stelt steeds hogere eisen aan de WOZ-administratie. De WOZ-waarde wordt voor veel doeleinden gebruikt en de WOZ-waarde van woningen is openbaar.

De WOZ-waarde wordt door de gemeente gebruikt voor het bepalen van het tarief voor de onroerende zaak belastingen, de rioolheffing en de forensenbelasting. De belastingdienst gebruikt de WOZ-waarde voor de inkomstenbelasting, schenkbelasting en erfbelasting. Het waterschap gebruikt de WOZ-waarde voor watersysteemheffing. Verder wordt de WOZ-waarde ook gebruikt voor het woningwaarderingsstelsel, het systeem om de maximale huurprijs voor woningen in de gereguleerde huursector te bepalen.

De WOZ-administratie is één van de zogeheten basisadministraties. De WOZ-gegevens worden uitgewisseld met de landelijke voorziening WOZ.

Momenteel zijn we volop bezig met de herwaardering van onroerende zaken naar waardepeildatum 1 januari 2026. Voor de herwaardering gebruiken wij het taxatiepakket, 4WOZ. 

Zowel de woningen als de niet-woningen worden in eigen beheer gewaardeerd. De agrarische objecten en de incourante objecten worden geautomatiseerd getaxeerd middels een koppeling met de landelijke taxatiewijzers (TIOX).

De WOZ-waardering vindt jaarlijks plaats. De periode tussen de peildatum en de aanvang van het tijdvak is 1 jaar. In het jaar 2076 zal er een nieuw WOZ-tijdvak ingaan met waardepeildatum 1 januari 2026.

De beschikkingen voor het jaar 2027 moeten voor 26 februari 2027 worden verzonden. De WOZ-beschikking wordt gecombineerd met de aanslag gemeentelijke belastingen opgelegd met dagtekening 25 februari 2027.

Afvalstoffenheffing
Als uitgangspunt voor de bepaling van het tarief voor de afvalstoffenheffing geldt 100% kostendekkendheid. De kosten van de gemeentereiniging worden voor 2027 geraamd op € 3.341.000. Ten opzichte van 2026 zijn de kosten gestegen. Dit heeft een stijging van de tarieven met 11% tot gevolg. De belangrijkste oorzaken zijn hogere stortkosten, grotendeels veroorzaakt door hogere rijksheffingen hierop, en lagere inkomsten op de gescheiden inzameling van afval, voor een groot deel veroorzaakt door de vervuiling van het ingezamelde PMD.

Heffingssystematiek
De afvalstoffenheffing is een tijdvakafhankelijke heffing. Dit betekent dat bij vestiging een aanslag naar tijdsgelang wordt opgelegd en dat bij verhuizing naar een andere gemeente of overlijden een vermindering naar tijdsgelang wordt verleend.

Berekening van kostendekkendheid afvalstoffenheffing
bedrag percentage
(bedragen x € 1.000)
Kosten taakveld 3.089
Inkomsten taakveld -461
Netto kosten taakveld 2.628 78%
Toe te rekenen kosten:
Overhead 325 10%
Rente 23 1%
BTW 314 9%
Kwijtschelding 51 2%
Totaal kosten 3.341
Opbrengst heffingen 3.341 100%

Rioolheffing
De rioolheffing is een bestemmingsbelasting en dient ter bekostiging van de gemeentelijke watertaken voor afvalwater, hemelwater en grondwater. Het Gemeentelijk Riolering Plan (GRP) vormt de basis voor de te plegen investeringen. De te plegen investeringen vanuit het GRP worden gedekt uit de rioolheffing. Als uitgangspunt voor de bepaling van het tarief voor de rioolheffing geldt 100% kostendekkendheid. De kosten voor de rioolheffing worden geraamd op € 2.654.000. Dit is ca 8% hoger dan 2026 en wordt veroorzaakt door hogere kosten voor o.a. elektriciteit, onderhoud, salariskosten.

Het tarief voor de rioolheffing is afhankelijk van de WOZ-waarde. Rekening houdend met de geraamde kosten rioolheffing 2027 en de gemiddelde waardestijging van woningen (8%) en niet-woningen (2%) stijgen de tarieven met 4,5%.

Heffingssystematiek
De rioolheffing is een tijdstipafhankelijke heffing. Dit betekent dat de rioolheffing wordt geheven van degene die op 1 januari van het belastingjaar eigenaar is van een perceel. 

Berekening van kostendekkendheid rioolheffing
bedrag percentage
(bedragen x € 1.000)
Kosten taakveld 2.093
Inkomsten taakveld -26
Netto kosten taakveld 2.067 78%
Toe te rekenen kosten:
Overhead 275 10%
Rente 69 3%
BTW 58 2%
Straatvegen 62 2%
Slootonderhoud 163 6%
Vijveronderhoud 42 2%
Overige verrekeningen -82 -3%
Totaal kosten 2.654
Opbrengst heffingen 2.654 100%

Lokale lastendruk
In onderstaande tabel wordt de lokale lastendruk per inwoner in euro’s weergegeven over de jaren 2024 tot en met 2027:

We zien een stijging van de lastendruk. Voor 2027 wordt deze met name veroorzaakt door de stijging van de afvalstoffenheffing en rioolheffing. 

Lokale lastendruk
jaar inwoners afval riool ozb totaal per inwoner
2024 25.730 2.780.000 2.219.000 4.990.000 9.989.000 388
2025 25.975 2.739.000 2.352.000 5.250.000 10.341.000 398
2026 25.980 2.905.000 2.458.000 5.410.000 10.773.000 415
2027 26.050 3.341.000 2.654.000 5.624.000 11.619.000 446

Kwijtscheldingsbeleid
Gemeenten kunnen met inachtneming van de Invorderingswet 1990 kwijtschelding verlenen van gemeentelijke heffingen. Gemeenten beslissen zelf of, en zo ja voor welke heffingen kwijtschelding kan worden verkregen. Gemeenten zijn gebonden aan de landelijke Uitvoeringsregeling. Alleen ten aanzien van kosten van bestaan hebben gemeenten de mogelijkheid om af te wijken van de regeling.

De rijksregeling gaat uit van 90% van de bijstandsnorm als norm voor het verlenen van kwijtschelding.

In de gemeente Aa en Hunze is er voor gekozen om 100% van de bijstandsnorm als bestaansminimum te hanteren. Onze kwijtscheldingsnorm is daarmee maximaal c.q. zo ruim mogelijk. Daarnaast is besloten om kwijtschelding mogelijk te maken voor OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing. Voor mensen met een inkomen dat iets meer bedraagt dan het minimum kan een gedeeltelijke kwijtschelding worden verleend.

De kwijtscheldingsverzoeken worden beoordeeld door het Noordelijk Belastingkantoor.

Voor kwijtschelding van zowel de gemeentelijke belastingen als de waterschapsbelasting hoeven inwoners maar één formulier in te vullen. Wie al eens kwijtschelding heeft ontvangen, ontvangt automatisch opnieuw kwijtschelding als er sprake is van ongewijzigde omstandigheden.

Lijkbezorgingsrechten
Voor belastingjaar 2027 stellen wij voor om de tarieven te verhogen met een inflatiecorrectie van 2,1%. De geraamde inkomst voor 2027 bedraagt € 106.000.

Uw raad heeft de 'Verordening gemeentelijke begraafplaatsen gemeente Aa en Hunze 2027' vastgesteld. De wijzigingen in deze nieuwe verordening zijn verwerkt in de 'Verordening Lijkbezorgingsrechten 2027'. 

De lijkbezorgingsrechten zijn niet kostendekkend. In 2026/2027 zullen wij hier onderzoek naar doen. Dit nemen we mee in de belastingvoorstellen voor belastingjaar 2028.

Berekening van kostendekkendheid lijkbezorgingsrechten
bedrag percentage
(bedragen x € 1.000)
Kosten taakveld (incl BTW) 485
Inkomsten taakveld 0
Netto kosten taakveld 485 88%
Toe te rekenen kosten:
Overhead 65 12%
Totaal kosten 550 100%
Opbrengst heffingen 106 19%

Toeristenbelasting
Toeristenbelasting is een algemeen dekkingsmiddel. Er hoeft geen directe tegenprestatie 
voor te worden geleverd. Als gemeente leveren we veel ‘prestaties’ waar onder andere onze toeristen gebruik van maken zoals het in stand houden van diverse voorzieningen (zwembaden), inrichting centrumplannen, aanleg en onderhoud fietspaden etc. Het kwantificeren van deze kosten is erg subjectief en is afhankelijk van in welke mate toeristen gebruik maken van onze voorzieningen. 

De verordening toeristenbelasting wordt tegelijk met de vaststelling van de overige belastingtarieven in de begrotingsvergadering, maar dan telkens een jaar vooruit, ter vaststelling voorgelegd. Op 11 november 2025 is de verordening Toeristenbelasting 2027 vastgesteld, het tarief bedraagt € 1,55 per persoon per overnachting. De geraamde opbrengst toeristenbelasting bedraagt voor 2027 € 2.515.000.
Het college stelt voor het tarief Toeristenbelasting komende jaren stapsgewijs te verhogen.  Voor 2028 wordt een verhoging met € 0,20 voorgesteld tot € 1,75 per persoon per overnachting.

Forensenbelasting
De geraamde inkomst voor 2027 bedraagt € 301.000. Voor belastingjaar 2027 stellen wij voor om de tarieven te verhogen
met een inflatiecorrectie van 2,1%

Leges
Voor de bepaling van de tarieven voor de leges geldt als uitgangspunt dat deze maximaal 100% kostendekkend mogen zijn. Wij stellen voor om de leges 2027 te verhogen met een inflatiecorrectie van 2,1%, met uitzondering van de bij wet geregelde legesbedragen. De geraamde opbrengst voor de leges bedraagt € 1.532.000.
De geraamde legesopbrengsten zijn verdeeld over drie hoofdstukken.

Hoofdstuk 1 Algemene dienstverlening
Dit hoofdstuk betreft onder meer aanvragen en verstrekkingen van documenten, uittreksels, verklaringen en overige administratieve producten. Voorbeelden zijn paspoorten en rijkbewijzen.

Hoofdstuk 2 Dienstverlening en besluiten in het kader van de fysieke leefomgeving
Dit hoofdstuk heeft betrekking op vergunningen, aanvragen en overige diensten binnen het fysieke domein. Hieronder vallen onder andere activiteiten die verband houden met bouwen, verbouwen, slopen, gebruik van gronden en bouwwerken en andere activiteiten onder de Omgevingswet.

Hoofdstuk 3 Europese dienstenrichtlijn
Dit hoofdstuk bevat de leges voor vergunningen en dienstverlening die vallen onder de Europese Dienstenrichtlijn. Het gaat hierbij voornamelijk om vergunningen en toestemmingen voor ondernemingen en commerciële activiteiten, zoals marktgelden.

Berekening van kostendekkendheid leges H. 1 algemene dienstverlening
bedrag percentage
(bedragen x € 1.000)
Kosten taakveld 1.318
Inkomsten taakveld 0
Netto kosten taakveld 1.318
Toe te rekenen kosten:
Overhead 412
Totaal kosten 1.730 100%
Opbrengst leges 488 28%

.

Berekening van kostendekkendheid leges H. 2 Dienstverlening vallend onder fysieke leefomgeving/omgevingsvergunning
bedrag percentage
(bedragen x € 1.000)
Kosten taakveld 1.011
Inkomsten taakveld 0
Netto kosten taakveld 1.011
Toe te rekenen kosten:
Overhead 661
Totaal kosten 1.672 100%
Opbrengst leges 1.025 61%

.

Terug naar navigatie - Lokale heffingen - .
Berekening van kostendekkendheid leges H. 3 Dienstverlening vallend onder de dienstenrichtlijn en niet vallend onder titel 2
bedrag percentage
(bedragen x € 1.000)
Kosten taakveld 99
Inkomsten taakveld 0
Netto kosten taakveld 99
Toe te rekenen kosten:
Overhead 67
Totaal kosten 166 100%
Opbrengst leges 20 12%