Algemeen

Inhoud

Financiële terugblik

Inleiding
Deze paragraaf staat vooral in het teken van de financiële terugblik op 2020 (op hoofdlijnen) en de ontwikkelingen/berichtgeving over (het al dan niet kunnen vaststellen van) de rechtmatigheid en getrouwheid van het sociaal domein.

Resultaat
Het netto resultaat dat kan worden toegevoegd aan de Vrije Algemene Reserve (VAR) over 2020 bedraagt € 170.000. Daartegenover staat echter dat door het resultaat bij het Sociaal domein 2020 en de stand van de reserve Sociaal domein, er een bedrag ten laste van de VAR gebracht wordt  van € 613.000. Dit betekent dat er voor het jaar 2020 per saldo een bedrag van € 443.000 wordt onttrokken aan de VAR. In de paragraaf Rekeningresultaat 2020 gaan we uitgebreid in op het resultaat over het jaar 2020.

(Interne) controle en accountantsoordeel
Interne controle
Ook in 2020 hebben de teams vele interne controle werkzaamheden uitgevoerd met ondersteuning van het team Financiën. De overall conclusie luidt dat de interne controle voldoende is.
Net als het jaar 2019 is de inhuur van extern personeel voor 2020 niet rechtmatig geweest. In 2020 is er een traject opgestart voor de aanbesteding van extern personeel. Gunning hiervan zal plaatsvinden in mei 2021. Bij de review hebben we daarnaast een aantal formele onrechtmatigheden geconstateerd, vergelijkbaar met voorgaande jaren. Bij de verschillende processen is een aantal adviezen geformuleerd ter verbetering van de kwaliteit van de interne beheersing.

Accountantsoordeel
Het accountantsoordeel over de jaarrekening bestaat uit een beoordeling van de vraag of sprake is van een getrouw beeld (geen materiële fouten of onzekerheden in de jaarrekening) en een beoordeling van het antwoord op de vraag of de baten en lasten en balansmutaties rechtmatig (in overeenstemming met relevante wet- en regelgeving) tot stand zijn gekomen.

De accountant heeft voor de toetsing van de rechtmatigheid gebruik gemaakt van het Controleprotocol 2020, dat door de raad in de raadsvergadering van 16 december 2020 is vastgesteld. In dat Controleprotocol is de rapporteringstolerantie vastgesteld op € 100.000.

De jaarrekening 2020 is door HZG gecontroleerd. HZG heeft een controle-verklaring verstrekt met een goedkeuring voor het aspect getrouwheid. Voor het aspect rechtmatigheid heeft HZG een afkeurende verklaring afgegeven. De verklaring is in de jaarstukken opgenomen onder de ‘Bijlagen’.

Behandeling
De Auditcommissie heeft de jaarstukken 2020 op 15 juni 2021 behandeld. De jaarstukken 2020 worden in de raadsvergadering van 30 juni 2021 ter vaststelling aan uw raad voorgelegd.

Besluitvorming
Uw raad is bevoegd de jaarstukken vast te stellen en een bestemming aan het resultaat te geven. Voor het voorstel tot bestemming van het resultaat wordt verwezen naar het onderdeel 'Voorstel tot bestemming van het resultaat' en voor het besluit naar het onderdeel  'Besluit tot vaststelling'.

Wij stellen u voor de jaarstukken 2020 vast te stellen en daarmee décharge aan het college te verlenen omtrent het gevoerde financieel beheer.

Rekeningresultaat 2020

Inleiding
Zoals we u in het onderdeel Financiële terugblik al hebben gemeld, is het resultaat dat aan de VAR wordt onttrokken € 443.000.

In 2020 is een aantal budgetten geraamd die nog niet ingezet zijn maar waar nog wel werk of een verplichting tegenover staat en dus wordt  voorgesteld om het bedrag  van € 1,06 miljoen toe te voegen aan de reserve Incidentele dekkingsmiddelen.

Verklaring verschil rekening/begroting
In onderstaande tabel zijn de belangrijkste verschillen tussen de actuele begroting en de jaarrekening weergegeven. 

Resultaat 2020
Nr. Omschrijving Bedrag (€) I/S Bestemming
1 Pensioenen vm wethouders -116.000 i VAR
2 Toeristenbelasting 165.000 i VAR
3 Ontmoetingscentrum De Boerhoorn -145.000 i VAR
4 Mechanische onkruidbestrijding -104.000 i VAR
5 Voorziening dubieuze debiteuren -101.000 i VAR
6 Algemene uitkering 348.000 i VAR
7 Overig 123.000 i VAR
Storting VAR 170.000
8 Tekort Sociaal domein -534.000 i VAR
9 Ten behoeve van aanzuivering tekort reserve SD -79.000 i VAR
Per saldo uit VAR -443.000 VAR
10 Storting in reserve sociaal domein ivm tekort 79.000 i Reserve sociaal Domein
11 Incidentele budgetten 1.055.000 i Reserve incidentele dekkingsmiddelen
12 Resultaat grondexploitatie 171.000 i Algemene reserve grondbedrijf
13 Overig -14.000 i Overige bestemmingsreserves
Totaal 848.000

Toelichting rekeningresultaat 2020

Van het positief rekeningresultaat ad € 848.000 zal aan de raad worden voorgesteld:
• toe te voegen aan de VAR € 170.000;
• in verband met incidentele budgetten per saldo een bedrag van € 1.055.000 toe te voegen aan de Reserve incidentele dekkingsmiddelen (bestemmingsreserve);
• een bedrag van €171.000 toe te voegen aan de Algemene reserve van het grondbedrijf (voor een specificatie zie paragraaf van het jaarverslag);
• per saldo een bedrag van € 14.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserves Actualisering en Digitalisering van Bestemmingsplannen, Risico’s nieuwe sociale wetgeving en Egalisatiereserve Grootonderhoud schoolgebouwen;
• een bedrag van € 79.000 toe te voegen aan de reserve Sociaal domein, aangezien de reserve per eind 2020 voor dat bedrag negatief staat;
• het resultaat bij het Sociaal domein 2020 ad. € 534.000 ten laste te brengen van de Vrije Algemene Reserve (VAR), omdat de bestemmingsreserve Sociaal domein niet toereikend is om het tekort in 2020 op te vangen.
Per saldo wordt er door het rekeningresultaat 2020 een bedrag van € 443.000 onttrokken aan de Vrije Algemene Reserve (VAR).

ad. 1 Pensioenen (voormalige) wethouders (nadeel € 116.000)
Jaarlijks wordt berekend hoe hoog de pensioenvoorziening (voormalige) wethouders dient te zijn. Mede omdat de rente verder is gedaald, dient de aanwezige voorziening verder aangevuld te worden. Er is ten laste van de exploitatie een aanvullende toevoeging nodig van € 116.000.

ad. 2 Toeristenbelasting (voordeel € 165.000)
Door het coronavirus en de gevolgen daarvan voor het aantal overnachtingen, is de raming voor de Toeristenbelasting bij de Najaarsrapportage verlaagd van € 1.497.000 naar € 1.132.000. De gemeente heeft dit via de Algemene uitkering gecompenseerd gekregen via de Coronasteun. Bij de rekening blijkt dat door de vele overnachtingen in eigen land, de gevolgen voor de opbrengst van de Toeristenbelastingen positiever waren dan verwacht, waardoor er bij de rekening een voordeel ontstaat van € 165.000.  Ten opzichte van de oorspronkelijke raming in de begroting 2020 is er sprake van een nadeel van € 200.000.

ad. 3 Ontmoetingscentrum De Boerhoorn (nadeel € 145.000)
Door de Corona-maatregelen is verhuur in de Boerhoorn in het grootste deel van 2020 niet mogelijk geweest. Hierdoor zijn er grote nadelen ontstaan bij de opbrengsten van de verhuur, de pacht en de kantineopbrengsten, terwijl de vaste lasten wel doorlopen. Hierdoor ontstaat er een totaal nadeel van € 145.000.

ad. 4 Mechanische onkruidbestrijding (nadeel € 104.000)
De gemeente Aa en Hunze gebruikt sinds een aantal jaren geen chemische middelen bij onkruidbestrijding op verhardingen. De alternatieve bestrijdingswijze is echter duurder. In 2019 is daarom een aanvullend incidenteel budget beschikbaar gesteld. Vanaf 2021 staat structureel meer budget in de begroting om de alternatieve bestrijdingswijze te kunnen bekostigen. In 2020 is een incidenteel aanvullend budget achterwege gebleven waardoor de alternatieve bestrijdingswijze en bestekvoorbereiding deze overschrijding hebben veroorzaakt.

ad. 5 Voorziening dubieuze debiteuren (nadeel € 101.000)
Jaarlijks bij het opstellen van de jaarrekening wordt de inbaarheid van de openstaande debiteuren beoordeeld. Uit deze beoordeling blijkt dat het gevormde bedrag op de balans naar boven moet worden bijgesteld, waardoor er een nadeel ontstaat van € 101.000.

ad. 6 Algemene uitkering (voordeel € 348.000)
Het verschil tussen het geraamde bedrag en het werkelijk ontvangen bedrag bedraagt € 348.000 voordelig. In het bedrag van de Algemene uitkering is bij de decembercirculaire een bedrag opgenomen van € 88.000 voor de bestrijding van de gevolgen van het Coronavirus, waarvoor aan de raad wordt voorgesteld om dit bij de resultaatbepaling te reserveren. Daarnaast ontvangt de gemeente in 2020 verrekeningen van de Algemene uitkering van voorgaande jaren voor een bedrag van € 99.000
(€ 74.000 jaar 2018 en € 25.000 voor 2019).

ad. 7 Overig (voordeel € 123.000)
De overige verschillen tussen begroting en rekening bedragen per saldo € 123.000.
Hiertoe behoren o.a. Gezondheidsbevordering (voordeel € 51.000), Bouwleges (voordeel € 70.000), hogere SPUK-uitkering 2019 voor de buitensportaccommodaties (voordeel € 69.000), lagere opbrengst kaartverkoop 2 zwembaden (nadeel € 82.000), latere afschrijving wegen buiten de kom (voordeel € 53.000), huuropbrengst sportaccommodaties (nadeel € 40.000). Voor een nadere toelichting van de verschillen, wordt verwezen naar de desbetreffende pijlers bij het onderdeel Toelichting op baten en lasten per pijler.

ad. 8 Tekort Sociaal domein (nadeel € 534.000)
Het resultaat bij het Sociaal domein bedraagt € 534.000 nadelig. Dit nadeel komt tot stand door Jeugdwet door (nadeel € 218.000), WMO-oud (nadeel € 268.000), Alescon-WPDA (voordeel € 2.000), Participatiewet (voordeel € 136.000), de Schuldhulpverlening (voordeel € 33.000), Minimabeleid (voordeel € 79.000) en WMO-nieuw (nadeel € 298.000). Vanwege de stand van de reserve Sociaal domein, komt het tekort bij het Sociaal domein ten laste van de VAR. Opgemerkt wordt dat bij de Voorjaarsbijstellingen 2020 er een bedrag van € 1,5 mln. is op geplust bij de ramingen van de Jeugdzorg. Geconcludeerd kan worden dat  het tekort op de jeugdzorg is afgenomen ten opzichte van 2019 maar dat we aan de andere kant de kosten van de WMO zien stijgen. per saldo zien we het tekort op het sociaal domein daardoor stijgen.  We hebben u hier uitgebreider over geinformeerd in de raadsbrief en de eerste kwartaalrapportage 2021 over het sociaal domein.

ad. 9 Aanzuivering tekort reserve Sociaal domein (nadeel € 79.000)
In 2020 zijn er nog uitgaven ten laste van de reserve Sociaal domein gebracht, die conform de begroting geraamd waren. Betreft o.a. uitgaven voor Doorontwikkeling sturing en regie, Beschut werken nieuwe bekostiging en Experimenteren in het Sociaal domein. Hierdoor komt de bestemmingsreserve Sociaal domein negatief te staan, wat volgens het BBV niet is toegestaan. Zie Toelichting punt 10.

ad. 10 Storting in de reserve Sociaal domein i.v.m. tekort (voordeel € 79.000)
Van het voordeel van het rekeningresultaat, moet € 79.000 toegevoegd worden aan de reserve Sociaal domein, omdat de reserve eind 2020 negatief staat. Dit is volgens de voorschriften van het BBV niet toegestaan.

ad.11 Incidentele budgetten (voordeel € 1.055.000)
Door de raad zijn voor 2020 een aantal incidentele budgetten geraamd die nog niet ingezet zijn, maar waar nog wel werk of een verplichting tegenover staat. Het betreft o.a. de budgetten voor: Regiodeal (€ 205.000), ontvangen bedrag decembercirculaire Algemene uitkering t.b.v. bestrijding gevolgen Coronavirus ( € 88.000), Voorliggend veld, preventieve aanpak (€ 175.000) en aanbrengen graskeien (€ 89.000). 

ad.12 Resultaat grondexploitatie (voordeel € 171.000)
Voor een specificatie van het resultaat wordt verwezen naar het onderdeel Grondbedrijf. Het voordelige saldo kan worden toegevoegd aan de Algemene reserve van het grondbedrijf.

ad.13 Overig (nadeel € 14.000)
Betreft de verrekening van de gemaakte kosten in 2020 voor ADHB (Actualisering en Digitalisering van Bestemmingsplannen, nadeel € 1.000)), de verrekening met de reserve Risico’s nieuwe sociale wetgeving  (€ 37.000 nadeel) en de toevoeging aan de Egalisatiereserve Groot onderhoud schoolgebouwen (€ 24.000). De uitgaven worden ten laste van de nog aanwezige bestemmingsreserve gebracht.

Grondbedrijf

Algemeen
Het resultaat van het grondbedrijf maakt onderdeel uit van het totale rekeningresultaat. Zie tevens de in deze jaarrekening opgenomen paragraaf Grondbeleid.

Resultaat grondbedrijf
In het verslagjaar dient volgens het BBV gebruik gemaakt te worden van de zgn. POC-methode: dat wil zeggen dat voor winstneming de Percentage Of Completion methode geldt: voor zover gronden zijn verkocht en opbrengsten zijn gerealiseerd kan tussentijds naar rato van de voortgang van de grondexploitatie winst worden genomen. Hiervoor moet het resultaat op de grondexploitatie wel op betrouwbare wijze kunnen worden ingeschat. Dit is mogelijk wanneer het waarschijnlijk is dat de economische voordelen die aan het project zijn verbonden naar de gemeente zullen toevloeien. Indien aan de volgende voorwaarden is voldaan, bestaat er voldoende zekerheid om winst te kunnen nemen:
1. het resultaat op de grondexploitatie kan betrouwbaar worden ingeschat; én
2. de grond (of het deelperceel) moet zijn verkocht; én
3. de kosten zijn gerealiseerd (winst wordt naar rato van de realisatie gerealiseerd).
Bij de aanwezige complexen is de POC-methode berekend, resulterend in de tussentijdse winstneming bij het complex Nooitgedacht. Bij de Najaarsrapportage 2020 is er een tussentijdse winstneming geweest bij het complex Eext Noord-Oost ad. € 45.000. Dit bedrag is al toegevoegd aan de Algemene reserve van het grondbedrijf.

Het resultaat bij de rekening 2020 komt uit op € 171.000 voordelig (2019: € 169.000 voordelig).

Het resultaat ontstaat door:
- een voordeel van € 16.000 op de exploitatie van de 6 sociale huurwoningen te Nooitgedacht;
- een tussentijdse winstneming voor het complex Nooitgedacht, voordeel van € 55.000;
- vrijval van een deel van de gevormde voorziening bij het complex Bloemakkers, voordeel € 100.000;

Voor de verwachte resultaten en het verloop van de Algemene reserve van het grondbedrijf, wordt verwezen naar de paragraaf Grondbeleid.

Investeringen

In onderstaand overzicht wordt het verloop van de vaste activa over 2020 weergegeven.
Boekwaarde per 1 januari 2020 € 37.271.000
Bij: bruto investeringen € 4.183.000
verstrekkingen geldleningen € 973.000
€ 5.156.000
Af: afschrijvingen € 2.223.000
aflossingen leningen € 528.000
onttrekkingen aan de reserves / bijdragen derden € 0
desinvesteringen / verminderingen € 976.000
-€ 3.727.000
€ 1.429.000
Boekwaarde per 31 december 2020 € 38.699.000
Bedragen van € 100.000 of groter zijn:
Strategische grondaankopen € 422.000
Ver- en nieuwbouw MFC De Boerhoorn € 461.000
Overname Machines, apparaten en installaties WPDA € 126.000
Vervanging riolering Julianalaan Gieten € 212.000
Vervanging riolering Hoofdstraat/Oostereind Grolloo € 621.000
Aanhanger zuigcombinatie € 140.000
Openbare verlichting € 227.000
Reconstructie kern Grolloo € 639.000
Fietspad Annerveenschekanaal-Eexterveen € 194.000
Fietspad Grolloo-Amen € 489.000
Herinrichting openbare ruimte centrum Gieten € 253.000

Reserves en voorzieningen

31-12-2019 31-12-2020 Mutatie
Reserves
Algemene reserve 13.010.000 14.000.000 990.000
Bestemmingsreserve 11.527.000 10.395.000 -1.132.000
Reserve grondbedrijf 6.642.000 2.857.000 -3.785.000
Totaal reserves 31.179.000 27.252.000 -3.927.000
Saldo baten en lasten algemene dienst -177.000 773.000 950.000
Saldo baten en lasten grondbedrijf 169.000 171.000 2.000
Totaal eigen vermogen 31.171.000 28.196.000 -2.975.000
Voorzieningen 6.944.000 7.176.000 232.000
Totaal reserves en voorzieningen 38.115.000 35.372.000 -2.743.000
Algemeen
De reserves en voorzieningen zijn per saldo met € 2.743.000 afgenomen ten opzichte van de stand per 31 december 2019. De afname komt m.n. door de afname van de bestemmingsreserves. Daarnaast is er een bedrag van € 4.000.000 overgeheveld van de algemene reserve van het grondbedrijf naar de VAR.
Bij de jaarstukken is ter inzage gelegd een overzicht van de reserve Incidentele dekkingsmiddelen. Bij de Toelichting op baten en lasten per pijler is aan het einde van iedere pijler een overzicht opgenomen van de mutaties in de reserves.
Door de wijziging in het BBV in 2007 zullen bij de resultaatbepaling aan de raad diverse toevoegingen/onttrekkingen aan de reserves ter goedkeuring worden voorgelegd.
Voor een specificatie en onderbouwing wordt verwezen naar het Voorstel tot bestemming van het resultaat
Algemene reserve
De algemene reserve is per saldo met € 990.000 toegenomen. Hieronder zijn de mutaties in de algemene reserve weergegeven:
Mutaties Algemene Reserve Toevoeging Onttrekking Saldo
Weerstandsdeel (WAR)
Vrije Algemene Reserve (VAR)
Resultaat Jaarrekening 2019 € 611.000
Resultaat Sociaal domein 2019 ten laste van de VAR € 2.059.000
Vorming reserves dekking kapitaallasten diverse
investeringen; bedragen conform 1e begrotingswijziging € 1.302.000
Incidenteel sluitend maken begroting 2020 € 2.331.000
Budgetruimte incidenteel resultaat t.l.v. VAR; bijstellingen € 1.167.000
Budgetruimte structureel resultaat; bijstellingen € 38.000
Budgetruimte structureel onttrekking aan de VAR (Najaarsrapportage) € 138.000
Reserve Opbrengst verkoop aandelen Essent naar VAR € 1.923.000
Overheveling reserve Grondbedrijf naar VAR € 4.000.000
Budgetruimte structureel incidenteel naar VAR € 2.000
Budgetruimte incidenteel naar de VAR (Najaarsrapportage) € 1.489.000
Totaal € 8.025.000 € 7.035.000 € 990.000
De algemene reserve kan als volgt worden gespecificeerd:
31-12-2019 31-12-2020
Weerstandsdeel (WAR) € 5.653.000 € 5.653.000
Vrije deel (VAR) € 7.357.000 € 8.347.000
Totaal € 13.010.000 € 14.000.000
De WAR bedraagt per 31 december 2020 € 5,6 miljoen. Vanaf het verslagjaar 2018 wordt er geen rente meer toegevoegd aan de reserves.
Bestemmingsreserves
De bestemmingsreserves zijn vergeleken met de stand per ultimo 2019 met € 1.105.000 afgenomen. Voor een specificatie van de mutaties in de bestemmingsreserves wordt verwezen naar de onderdelen
naar de onderdelen het Voorstel tot bestemming van het resultaat en de Toelichting op de balans.
Algemene reserve van het Grondbedrijf
De Algemene reserve van het grondbedrijf is per eind 2020 € 3.785.000 lager. Dit wordt veroorzaakt door:
• de verwerking van het rekeningresultaat 2019 (voordeel € 169.000);
• overheveling van € 4 miljoen van de Algemene reserve grondbedrijf naar de VAR;
• winstneming bij het complex Eext Noord-Oost bij de Najaarsrapportage 2020.
Saldo baten en lasten (algemene dienst en grondbedrijf)
Hiervoor wordt verwezen naar Saldo rekening van baten en lasten.
Voorzieningen
De voorzieningen zijn per saldo met € 232.000 afgenomen. Voor een specificatie van deze afname wordt verwezen naar de Toelichting op de balans.

Saldo rekening van baten en lasten

Het saldo van de rekening van baten en lasten algemene dienst 2020 (€ 677.000 voordelig) en het saldo van het grondbedrijf (€ 171.000 voordelig) bedraagt, na verwerking van de mutaties van de reserves, € 848.000 voordelig. Conform de voorschriften wordt het resultaat afzonderlijk op de balans opgenomen.

Van het resultaat na bestemming zal de raad worden voorgesteld de nodige toevoegingen en onttrekkingen aan de (bestemmings)reserves te doen (per saldo € 1.041.000 voordelig). Voor het voorstel en een onderbouwing, wordt verwezen naar Voorstel tot bestemming van het resultaat.
Door het resultaat bij het Sociaal domein (nadeel € 534.000) en het ontoereikend zijn om het nadeel ten laste van deze reserve te brengen, wordt het nadeel ten laste van de Vrije Algemene Reserve gebracht. Ook wordt er een aanvullend bedrag van € 79.000 ten laste van de VAR gebracht als aanvulling op de reserve Sociaal domein, aangezien deze per eind 2020 voor dat bedrag negatief staat; wat volgens de richtlijnen van het BBV niet is toegestaan. Het betekent dat een bedrag van € 613.000 ten laste van de VAR komt door de tekorten bij het Sociaal domein.

Het saldo van de grondexploitatie bedraagt € 171.000 voordelig (2019: € 169.000 voordelig). Aan de raad wordt voorgesteld om het bedrag toe te voegen aan de Algemene reserve van het grondbedrijf.

Rechtmatigheid

Ingaande het jaar 2005 geeft de accountant over de rekening naast een oordeel over de getrouwheid tevens een oordeel over de rechtmatigheid. Met de rechtmatigheid wordt bedoeld dat de baten en lasten en balansmutaties rechtmatig (in overeenstemming met relevante wet- en regelgeving) tot stand zijn gekomen. Het toetsingskader voor de controle door de accountant wordt door de raad vastgesteld in het Controleprotocol. Dit Controleprotocol, geldend voor het verslagjaar 2020, is in de raad van 16 december 2020 vastgesteld. De rapporteringstolerantie is vastgesteld op € 100.000.

In het Verslag van bevindingen behorende bij de Jaarstukken 2020, heeft onze accountant aangegeven, dat de gemeente Aa en Hunze voor het aspect rechtmatigheid, zoals verwacht,  wederom geen goedkeurende verklaring krijgt. Dit oordeel geeft de accountant na de controle op de rechtmatigheid bij de diverse significante processen bij de gemeente, waaronder de onderdelen die de gemeente zelf heeft uitgevoerd voor het sociaal domein.

Uit de stukken die de gemeente heeft ontvangen van de Sociale Verzekeringsbank blijkt, dat de uitvoering van de persoonsgebonden budgetten (PGB’s) voor het jaar 2020 onrechtmatig is geweest, zowel voor de WMO als voor de jeugdzorg.
De onrechtmatigheid bij de SVB, betekent een onzekerheid voor de rekening van Aa en Hunze van in totaal € 570.000.

Naast de uitvoering door de SVB, is de gemeente ook zelf verantwoordelijk voor de rechtmatigheid van de WMO-oud en de WMO-nieuw. De gemeente heeft daarvoor gebruik gemaakt van het landelijke controleprotocol en de bijbehorende productieverantwoordingen door de zorgaanbieders.
Bij de controle door de accountant, is door het ontbreken van verantwoordings- en controledocumentatie een onzekerheid van € 211.000 (voor de jeugdzorg € 95.000 en voor de WMO € 116.000).

Voor het Sociaal domein komt de onzekerheid derhalve uit op € 781.000, uitgesplitst in een bedrag van € 570.000 niet beïnvloedbaar door de gemeente en € 211.000 wel beïnvloedbaar door de gemeente.
Daarnaast heeft de accountant geconstateerd, dat bij de controle van de steekproef van de dossiers, bij een aantal steekproeven de identificatie ontbreekt. Hierdoor valt achteraf niet te toetsen of de betrokkene conform de wettelijke voorschriften is geïdentificeerd alvorens tot een verstrekking te komen. Om die reden wordt  een geschat bedrag aan beschikkingen WMO 2020 als onzekerheid meegenomen. Dit komt neer op een bedrag van € 150.000. Het totaal van rechtmatigheidsonzekerheden bij het Sociaal domein over 2020 komt uit op een bedrag van € 931.000 (2019: € 1.379.000).  

Bij het proces inkopen/aanbesteden heeft de accountant een aanbestedingsfout geconstateerd van € 4.204.000. Voor dit totaalbedrag heeft ten onrechte geen Europese aanbesteding plaatsgevonden, met name voor externe inhuur is dit van toepassing. In overleg met de accountant hebben wij de doorlopende opdrachten in 2021 eveneens in de weging van de fout voor 2020 betrokken. Hiermee bereiken we dat het bedrag van de aanbestedingsfout in 2021 wordt verlaagd.
Inmiddels zijn in mei 2021 de aanbestedingen gegund en zijn de raamovereenkomsten voor de inhuur van extern personeel getekend. Door deze maatregelen brengen we het risico van een fout bij de aanbestedingen voor 2021 e.v. naar beneden, maar is het geen garantie dat het oordeel over de rechtmatigheid voor 2021 goedkeurend zal zijn.

Interbestuurlijk toezicht (IBT)

Per 1 oktober 2012 is de Wet revitalisering generiek toezicht van kracht geworden. Uit deze nieuwe wet blijkt dat het toezicht soberder, selectiever en risicogerichter dient te worden en gaat uit van vertrouwen van de toezichthouder. Het is in eerste instantie niet aan de toezichthouder, maar aan de gemeenteraad om toezicht te houden op de uitoefening van medebewindstaken door de colleges.

Samen met de gemeenten in Drenthe zijn op basis van de gewijzigde wetgeving toezichtcriteria ontwikkeld. Uit deze criteria blijkt of er sprake is van goede, matige of slechte uitvoering van de medebewindstaken. Ook met alle gemeenten in Drenthe is afgesproken om een zelfbeoordeling te gaan doen en deze beoordeling in de jaarrekening op te nemen. Afgesproken is dat in het jaarverslag bij de jaarrekening verantwoording over de medebewindstaken wordt opgenomen.

Over het algemeen kan worden geconcludeerd dat de medebewindstaken adequaat en doelmatig worden uitgevoerd. Op enkele onderdelen zijn er verbeterpunten mogelijk en hiervoor zijn concrete actiepunten geformuleerd.

Ruimtelijke ordening Groen/Oranje/Rood Toelichting
Gemeente beschikt voor het gehele grondgebied over actuele, bestuurlijk vastgestelde structuurvisie(s) conform de wettelijke vereisten Gemeente Aa en Hunze heeft een in 2016 vastgestelde structuurvisie die voldoet aan de eisen Wro
Gemeente beschikt voor het gehele grondgebied over actuele, bestuurlijk vastgestelde bestemmingsplannen conform de wettelijke vereisten
Totaalbeeld Nee
Is er reden voor extra aandacht?
Omgevingsrecht Groen/Oranje/Rood Toelichting
Gemeente heeft een actueel beleid op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH), inclusief veiligheid, bouwplantoetsing, bodembeleid en een probleem- en risicoanalyse Het VTH-beleid is op 13 november 2018 vastgesteld
Gemeente heeft een consistent en duidelijk, bestuurlijk vastgesteld Jaarprogramma op het gebied van VTH, met voldoende operationele doelen Het VTH jaarprogramma is vastgesteld
Gemeente heeft een bestuurlijk vastgesteld Jaarverslag op het gebied van VTH
Uit het Jaarverslag blijkt dat doelen en normen op het gebied van VTH zijn behaald volgens de wettelijke vereisten
Gemeente heeft een bestuurlijk vastgestelde kwaliteitsverordening op het gebied van VTH
Totaalbeeld Nee
Is er reden voor extra aandacht?
Monumenten Groen/Oranje/Rood Toelichting
Gemeente heeft bij de vaststelling van nieuwe bestemmingsplannen, of bij vrijstelling op bestaande plannen, aangegeven op welke wijze wordt omgegaan met in geding zijnde cultuurhistorische en archeologische waarden; deze bestemmingsplannen zijn bestuurlijk vastgesteld
Gemeente heeft een commissie ingesteld, die adviseert over omgevingsvergunningen voor het aanpassen van een beschermd monument en vraagt deskundig advies bij vergunningverlening waarbij cultuurhistorische en/of archeologische waarden aan de orde zijn
Binnen de gemeente vindt adequaat toezicht en handhaving plaats op het gebied van monumenten en archeologie; dit is tevens vastgelegd in documenten
Totaalbeeld Nee
Is er reden voor extra aandacht?
Huisvesting statushouders Groen/Oranje/Rood Toelichting
Gemeente voldoet aan de halfjaarlijkse taakstelling (eerste helft van het jaar) op het gebied van huisvesting van statushouders en heeft geen achterstand of loopt hierop in Taakstelling is niet volledig behaald als gevolg van te weinig beschikbare woningen. We lopen inmiddels voorzichtig in op de achterstand.
Gemeente voldoet aan de halfjaarlijkse taakstelling (tweede helft van het jaar) op het gebied van huisvesting van statushouders en heeft geen achterstand of loopt hierop in Taakstelling is niet volledig behaald als gevolg van te weinig beschikbare woningen. We lopen inmiddels voorzichtig in op de achterstand.
Totaalbeeld Niet specifiek voor de gemeente Aa en Hunze. Het betreft een landelijke problematiek (te weinig woningen beschikbaar).
Is er reden voor extra aandacht?
Archief Groen/Oranje/Rood Toelichting
Het beheer van zowel analoge als digitale overheidsinformatie voldoet aan toetsbare eisen van een toe te passen kwaliteitssysteem Het kwaliteitshandboek IAB is vastgesteld. De naleving van het kwaliteitshandboek wordt in het komend jaar geïntensiveerd.
Zowel analoge als digitale overheidsinformatie wordt in goede, geordende en toegankelijke staat gebracht
Zowel analoge als digitale overheidsinformatie wordt tijdig vernietigd dan wel overgebracht, openbaar gemaakt en beschikbaar gesteld Met het vernietigen van de digitale informatie is een grote slag gemaakt.
Zowel analoge als digitale overheidsinformatie wordt duurzaam beheerd en is geplaatst in daartoe geëigende beheeromgevingen
Toelichting kleuren
Symbolen met kleuren staan voor mate waarin de vereiste informatie, conform het informatiearrangement, tijdig en/of volledig is aangeleverd door de betreffende gemeente
De symbolen met de kleuren groen, oranje en rood in de tabel staan voor de mate waarin de betreffende gemeente op het toezichtdomein de vereiste informatie,
conform het informatiearrangement, tijdig en/of volledig heeft aangeleverd bij de provincie.
Groen : goed; de gemeente heeft de vereiste informatie tijdig en volledig aangeleverd.
Oranje : voldoende; de gemeente heeft de vereiste informatie niet tijdig en/of niet volledig aangeleverd.
Rood : onvoldoende; de gemeente heeft de vereiste informatie niet aangeleverd vóór de beoordeling.

Voorstel tot bestemming van het resultaat tabel

Het nadelig Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten, vaststellen op € -3.051.625
als uitvoering van de begroting en begrotingswijzigingen is
volgens het Overzicht mutaties Reserves en Voorzieningen
·         toegevoegd aan de reserves een bedrag van € -9.657.493
·         onttrokken aan de reserves een bedrag van € 13.557.554
€ 3.900.061
€ 848.437
De raad wordt voorgesteld om:
de volgende bedragen toe te voegen aan onderstaande reserves:
·         reserve Incidentele dekkingsmiddelen € 1.240.619
·         reserve Sociaal domein; aanzuivering tot nihil € 78.899
·         Egalisatiereserve Groot onderhoud schoolgebouwen € 24.000
·         Algemene reserve van het grondbedrijf € 171.413
·         Vrije Algemene Reserve € 169.549
€ 1.684.480
de volgende bedragen te onttrekken:
·         reserve Incidentele dekkingsmiddelen € 185.693
·         reserve Actualisering en digitalisering herbestemming bestemm.plannen € 575
·         reserve risico's nieuwe sociale wetgeving € 37.384
·         Vrije Algemene Reserve (tekort reserve Sociaal domein) € 78.899
·         Resultaat Sociaal domein 2020 (uit de VAR) € 533.492
€ 836.043
Gerealiseerde resultaat (toevoegingen -/- onttrekkingen) € 848.437
Hierna wordt een onderbouwing gegeven van de toevoegingen en onttrekkingen aan de diverse reserves.

Voorstel tot bestemming van het resultaat

Toevoegingen aan de reserves

 Incidentele Budgetten (€ 1.240.619)
Door de raad zijn voor 2020 nog een aantal incidentele budgetten geraamd die nog niet ingezet zijn, maar waar nog wel werk of een verplichting tegenover staat.

Reserve Sociaal domein (€ 78.899)
De stand van de reserve Sociaal domein is per eind 2020 € 78.899 negatief. Omdat een reserve volgens de voorschriften van het BBV niet negatief mag staan, wordt voorgesteld ten laste van de VAR € 78.899 toe te voegen aan de bestemmingsreserve.

Egalisatiereserve Groot onderhoud schoolgebouwen (€ 24.000)
Het ontvangen bedrag voor groot onderhoud wordt toegevoegd aan de bestemmingsreserve.

Algemene reserve van het grondbedrijf (€ 171.413)
In het beleidsplan 2015 is bepaald dat de voor- en nadelen bij de exploitatie van de sociale huurwoningen worden verrekend met de Algemene reserve van het grondbedrijf. In 2020 is er sprake van een incidenteel voordeel van € 16.413.
Door de goede economische situatie, kan bij het complex Bloemakkers een (gedeeltelijke) vrijval plaatsvinden van de gevormde voorziening van € 100.000.
Ingaande het jaar 2017 wordt de POC-methode toegepast voor de winstneming bij de grondexploitatie. Onder voorwaarden moet een winstneming gedaan worden.
Van de aanwezig complexen, voldoet het complex Nooitgedacht aan de voorwaarden. Het betekent een winstneming van € 55.000. Bij de Najaarsrapportage 2020 is reeds een bedrag van € 45.000 als winstneming bij het complex Eext Noord-Oost toegevoegd aan de reserve. Het totale resultaat bedrag ad. € 171.413 wordt via het rekeningresultaat toegevoegd aan de Algemene reserve van het grondbedrijf.

Vrije Algemene Reserve (€ 169.549)
In totaal wordt een bedrag van €169.549 toegevoegd aan de Vrije Algemene Reserve. Doordat het tekort voor het Sociaal domein in 2020 uitkomt op € 533.492 nadelig en een bedrag van € 78.899 ten laste van de VAR gebracht wordt voor aanzuivering van de reserve Sociaal domein, wordt het bedrag dat uit de VAR gehaald wordt in 2020 € 442.842.
Zie verder onderdeel Rekeningresultaat van het jaarverslag.

Onttrekkingen aan de reserves

Incidentele budgetten (€ 185.693)
Bij de Najaarsnota 2020 zijn incidentele budgetten doorgeschoven naar 2021. Omdat er in 2020 uitgaven ten laste van de doorgeschoven budgetten zijn geweest, dienen deze bedragen te worden verrekend. Het betreft Regiodeal, Digitalisering vrije tijdseconomie (€ 11.404), Duurzaamheid (€ 86.232). Daarnaast hebben we in het kader van waardering voor de grote inzet van ons personeel in de Coronatijd, in lijn met ons individueel beloningsbeleid, extra kosten gemaakt (€ 88.057) en deze hebben we gedekt uit de daarvoor bestemde budgetten..

Actualisering en digitalisering Herbestemming Bestemmingsplannen (€ 575)
In 2020 is er een bedrag uitgegeven van € 575 voor het ADHB. Volgens afspraak wordt dit ten laste van de nog aanwezige bestemmingsreserve gebracht.

Reserve Risico’s nieuwe sociale wetgeving (€ 37.384)
Aan transitievergoeding is over 2020 een bedrag betaald van in totaal € 37.384. Bedrag kan ten laste van de aanwezige bestemmingsreserve worden gebracht.

Vrije Algemene Reserve t.b.v. tekort reserve Sociaal domein (€ 78.899)
De reserve Sociaal domein staat per eind 2020 € 78.899 negatief. Omdat reserves niet negatief mogen staan volgens het BBV, wordt dit bedrag onttrokken aan de VAR.

Vrije Algemene Reserve - tekort Sociaal domein – (€ 533.492)
Het resultaat bij het Sociaal domein bedraagt € 533.492 nadelig. Dit nadeel komt tot stand door Jeugdwet (nadeel € 217.976), WMO-oud (nadeel € 267.645), Alescon-WPDA (voordeel € 2.090), Participatiewet (voordeel € 135.301), de Schuldhulpverlening (voordeel € 33.230), Minimabeleid (voordeel € 79.099) en WMO-nieuw (nadeel € 299.591). Vanwege de stand van de reserve Sociaal domein, komt het tekort bij het Sociaal domein ten laste van de VAR.

Besluit tot vaststelling

De raad van de gemeente Aa en Hunze;

Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van de gemeente Aa en Hunze, waarvan de overwegingen integraal deel uit maken van dit besluit;

b e s l u i t :

- de jaarstukken over het jaar 2020 vast te stellen;

- in te stemmen met de voorgestelde bestemming van het Gerealiseerde resultaat 2020;

Aldus besloten door de raad van de gemeente Aa en Hunze in de
openbare vergadering van 30 juni 2021.

 

De griffier,                                                      De voorzitter,



Mevr. Mr. E.P. van Corbach                   Dhr. A.W. Hiemstra

Publicatiedatum: 10-06-2021

Inhoud